Η έκθεση σε ακραίες θερμοκρασίες κατά την εγκυμοσύνη συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο γέννησης βρεφών με χαμηλό βάρος, δείχνει μεγάλη μελέτη που δημοσιεύθηκε στο BMC Medicine. Η ανάλυση βασίστηκε σε 85.017 γεννήσεις στο Πακιστάν και καταγράφει σαφή επιβάρυνση στις περιοχές όπου η θερμική έκθεση είναι εντονότερη, σύμφωνα με το

Η ερευνητική ομάδα συνέδεσε δεδομένα γεννήσεων της περιόδου 2008-2017 με στοιχεία μηνιαίας θερμοκρασίας και διαπίστωσε ότι 15.920 νεογνά, δηλαδή το 18,7% του δείγματος, είχαν χαμηλό βάρος.

Σε επαρχιακό επίπεδο, ο σχετικός κίνδυνος υπό συνθήκες ακραίας ζέστης κυμάνθηκε από1,47 έως 1,91, γεγονός που μεταφράζεται σε αισθητά αυξημένη πιθανότητα δυσμενούς έκβασης σε σύγκριση με τις συνήθεις θερμοκρασίες αναφοράς.

Η επικεφαλής της μελέτης, αναπληρώτρια καθηγήτρια Zohra Lassi από το Πανεπιστήμιο της Αδελαΐδας, ανέφερε ότι οι έγκυες γυναίκες που εκτίθενται σε ακραία ζέστη διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο να γεννήσουν βρέφη με χαμηλό βάρος, με την επιβάρυνση να φθάνει σε ορισμένες περιοχές έως και περίπου 70%.

Έως 13% των περιστατικών αποδίδεται στη ζέστη

Οι ερευνητές εκτιμούν ότι το ποσοστό των περιστατικών χαμηλού βάρους γέννησης που μπορεί να αποδοθεί στη θερμική επιβάρυνση κυμαίνεται από 9,3% έως 13,1%, ανάλογα με την επαρχία. Σε εθνική κλίμακα, αυτό αντιστοιχεί σε περίπου 1,24 εκατομμύρια περιστατικά κατά την εξεταζόμενη δεκαετία.

Οι προβολές για τις επόμενες δεκαετίες είναι εξίσου ανησυχητικές. Με βάση τα κλιματικά σενάρια που χρησιμοποίησε η μελέτη, το θερμο-αποδιδόμενο φορτίο του χαμηλού βάρους γέννησης αναμένεται να αυξηθεί κατά 8,4% έως 10,2% έως τη δεκαετία του 2060.

Οι πιο εκτεθειμένες γυναίκες και οι πιο ευάλωτες περιοχές

Η ανάλυση έδειξε ότι ο κίνδυνος δεν κατανέμεται ομοιόμορφα. Μεγαλύτερη επιβάρυνση καταγράφηκε σε γυναίκες που ζούσαν σε περιοχές με υψηλή ατμοσφαιρική ρύπανση, είχαν χαμηλότερο μορφωτικό επίπεδο ή προέρχονταν από φτωχότερα περιβάλλοντα. Αυξημένη ευαλωτότητα παρατηρήθηκε και σε αστικές περιοχές.

Για να αποτυπώσουν με μεγαλύτερη ακρίβεια το γεωγραφικό αποτύπωμα του προβλήματος, οι ερευνητές δημιούργησαν και δείκτη ευπάθειας στη ζέστη. Ο χάρτης της μελέτης δείχνει ότι οι περιοχές με τον υψηλότερο κίνδυνο εντοπίζονται στο νότιο Πουντζάμπ, στο βόρειο Μπαλουχιστάν και στο Σιντ, όπου οι υψηλές θερμοκρασίες συνδυάζονται με φτώχεια, ρύπανση και αυξημένη παιδική θνησιμότητα. Αντιθέτως, οι βορειότερες και ψυχρότερες ζώνες εμφανίζουν χαμηλότερη ευαλωτότητα.

Η κλιματική πίεση «συναντά» τις κοινωνικές ανισότητες

Η κύρια συγγραφέας της μελέτης, Hira Fatima, υπογραμμίζει ότι στο Πακιστάν η ζέστη δεν λειτουργεί μεμονωμένα. Όπως σημειώνει, αλληλεπιδρά με τη φτώχεια, την περιορισμένη πρόσβαση στην υγειονομική περίθαλψη, την κακή ποιότητα του αέρα και τον μητρικό υποσιτισμό, με αποτέλεσμα η κλιματική αλλαγή να επιβαρύνει τις εγκύους και τα νεογνά με τρόπο άνισο.

Σε αυτό το πλαίσιο, οι συγγραφείς τονίζουν ότι η προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή δεν μπορεί να εξαντλείται σε γενικές προειδοποιήσεις για καύσωνες. Ζητούν ισχυρότερες υπηρεσίες μητρικής υγείας, καλύτερη προγεννητική παρακολούθηση, στοχευμένη στήριξη για τις εγκύους στις περιοχές υψηλού κινδύνου και ενσωμάτωση της μητρικής και νεογνικής φροντίδας στον σχεδιασμό πολιτικών για το κλίμα.

Η Fatima σημειώνει ότι τα ευρήματα δείχνουν ήδη ποιοι πληθυσμοί διατρέχουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο, ενώ η Lassi υπογραμμίζει ότι απαιτούνται επειγόντως παρεμβάσεις για τον μετριασμό των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής, τη βελτίωση της πρόσβασης σε βασικές υπηρεσίες υγείας και την ενίσχυση των σχετικών υποδομών.

Συμπέρασμα

Η ακραία ζέστη δεν αποτελεί μόνο περιβαλλοντική απειλή, αλλά και σαφή παράγοντα κινδύνου για δυσμενείς εκβάσεις στην εγκυμοσύνη. Στο Πακιστάν, η θερμική επιβάρυνση συνδέθηκε με αυξημένη πιθανότητα χαμηλού βάρους γέννησης, ιδίως στις περιοχές και στις κοινωνικές ομάδες που είναι ήδη πιο ευάλωτες. Σε ένα κλίμα που θερμαίνεται, η προστασία της μητέρας και του νεογνού αναδεικνύεται και σε ζήτημα κλιματικής προσαρμογής – ένα ζήτημα που αφορά όλες τις χώρες που έρχονται αντιμέτωπες με την άνοδο του υδράργυρου.