Σε μια κίνηση με τεράστια γεωπολιτική και οικονομική σημασία, η οποία αναδιατάσσει τον ενεργειακό χάρτη της χώρας και της ευρύτερης περιοχής της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, ολοκληρώθηκε η διαδικασία δέσμευσης χρονοθυρίδων (slots) στον τερματικό σταθμό υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) της Ρεβυθούσας. Πέντε ισχυροί ενεργειακοί όμιλοι –Metlen, ΔΕΠΑ Εμπορίας, ΔΕΗ, Enerwave και Ήρων– προχώρησαν σε μακροχρόνια δέσμευση δυναμικότητας, εξασφαλίζοντας πρόσβαση στην πύλη εισόδου φυσικού αερίου της χώρας για τα επόμενα 15 έτη, έως και το 2040.
Η εξέλιξη αυτή δεν αποτελεί απλώς μια εμπορική συμφωνία, αλλά σηματοδοτεί τη μετατροπή του LNG σε στρατηγικό «όπλο» για την ενεργειακή ασφάλεια, την επάρκεια εφοδιασμού και τη διαχείριση των τιμών σε μια περίοδο έντονης μεταβλητότητας.
Οι «Big 5» και το Μοίρασμα της Πίτας
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα των δημοπρασιών που διενήργησε ο Διαχειριστής του Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερίου (ΔΕΣΦΑ), το ενδιαφέρον ήταν έντονο, επιβεβαιώνοντας τη στρατηγική στροφή της αγοράς προς το LNG. Οι εταιρείες που κατοχύρωσαν τις θέσεις τους είναι:
Metlen (Mytilineos): Ο όμιλος συνεχίζει να πρωταγωνιστεί, διατηρώντας ισχυρή παρουσία στην εισαγωγή και εμπορία αερίου, υποστηρίζοντας τόσο τις βιομηχανικές του δραστηριότητες όσο και την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας.
ΔΕΠΑ Εμπορίας: Ο παραδοσιακός «παίκτης» της αγοράς φυσικού αερίου διασφαλίζει τη συνέχειά του, παραμένοντας βασικός πυλώνας εφοδιασμού για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
ΔΕΗ: Η Δημόσια Επιχείρηση Ηλεκτρισμού κάνει δυναμική είσοδο, επιδιώκοντας την καθετοποίηση των δραστηριοτήτων της και την απευθείας πρόσβαση στις διεθνείς αγορές LNG, μειώνοντας την εξάρτηση από μεσάζοντες.
Ήρων: Ένας από τους σημαντικότερους ιδιώτες παραγωγούς και προμηθευτές ενέργειας, ενισχύει το χαρτοφυλάκιό του για να ανταποκριθεί στις ανάγκες των πελατών του και των μονάδων παραγωγής του.
Enerwave: Η εταιρεία, που δραστηριοποιείται δυναμικά στο trading, ολοκληρώνει το πάζλ των μεγάλων παικτών που ποντάρουν στο μέλλον του LNG.
Γιατί το LNG Γίνεται Στρατηγικό Όπλο
Η κίνηση των εταιρειών να δεσμεύσουν χώρο μέχρι το 2040 ερμηνεύεται ως ψήφος εμπιστοσύνης στον ρόλο του φυσικού αερίου ως «καυσίμου γέφυρα» για την ενεργειακή μετάβαση, αλλά και ως αναγκαίο μέσο ασφαλείας.
Ενεργειακή Ασφάλεια: Η απεξάρτηση από το ρωσικό αέριο και τους αγωγούς έχει καταστήσει το LNG μονόδρομο για τη διαφοροποίηση των πηγών. Η Ρεβυθούσα προσφέρει ευελιξία, επιτρέποντας εισαγωγές από τις ΗΠΑ, το Κατάρ, την Αλγερία και άλλες χώρες.
Έλεγχος Κόστους: Η μακροχρόνια δέσμευση δυναμικότητας επιτρέπει στις εταιρείες να διαπραγματεύονται καλύτερες τιμές με τους διεθνείς προμηθευτές (shippers), αποφεύγοντας τα «καπέλα» της spot αγοράς σε περιόδους κρίσης.
Hub Εξαγωγών: Η Ελλάδα δεν είναι πλέον ο τελικός προορισμός, αλλά κόμβος transit. Μέσω της Ρεβυθούσας και των διασυνδετήριων αγωγών (όπως ο IGB), οι ποσότητες αυτές μπορούν να εξαχθούν στη Βουλγαρία, τη Ρουμανία, τη Μολδαβία και την Ουκρανία, προσδίδοντας στις ελληνικές εταιρείες ρόλο περιφερειακού «παίκτη».
Η Σημασία της Ρεβυθούσας και το Μέλλον
Ο τερματικός σταθμός της Ρεβυθούσας αποδεικνύεται η πιο κρίσιμη υποδομή της χώρας. Οι δημοπρασίες αφορούσαν τη δέσμευση δυναμικότητας αεριοποίησης, δηλαδή το δικαίωμα να φέρουν πλοία, να αποθηκεύσουν το υγροποιημένο αέριο και στη συνέχεια να το διοχετεύσουν στο εθνικό δίκτυο.
Το γεγονός ότι οι συμβάσεις εκτείνονται έως το 2040 δείχνει ότι, παρά την άνοδο των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ), το φυσικό αέριο θα παραμείνει απαραίτητο για την ευστάθεια του συστήματος ηλεκτροδότησης και τη βιομηχανία για τις επόμενες δύο δεκαετίες.
Οι πέντε εταιρείες αναλαμβάνουν πλέον και το ρίσκο της αγοράς (market risk), ποντάροντας στο ότι η ζήτηση για αέριο στην περιοχή θα παραμείνει ισχυρή. Παράλληλα, η κίνηση αυτή θωρακίζει την Ελλάδα απέναντι σε μελλοντικές ενεργειακές κρίσεις, καθώς διασφαλίζει ότι υπάρχουν «κλεισμένες» θέσεις για την εκφόρτωση φορτίων, αποτρέποντας φαινόμενα συνωστισμού ή αδυναμίας εφοδιασμού που παρατηρήθηκαν σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες στο παρελθόν.
Συνοψίζοντας, η συμφωνία για τη Ρεβυθούσα αποτελεί το θεμέλιο λίθο της νέας ενεργειακής αρχιτεκτονικής της Ελλάδας, με τους Metlen, ΔΕΗ, ΔΕΠΑ, Enerwave και Ήρων να κρατούν τα «κλειδιά» της ενεργειακής επάρκειας για τα επόμενα 15 χρόνια.
